Cyklokapron
In het kort
- In onze apotheek kunt u cyklokapron zonder recept kopen; snelle levering binnen Nederland en discreet verpakt.
- Cyklokapron (tranexaminezuur) wordt gebruikt voor het voorkomen en behandelen van bloedingen (bijv. zware menstruatie, chirurgische/traumatische bloedingen, tandheelkundige ingrepen bij hemofilie) en werkt als een antifibrinolyticum door het remmen van plasminogeenactivatie en fibrinolyse.
- De gebruikelijke dosis voor volwassenen is 500–1.500 mg 2–3× per dag (bij zware menstruatie vaak 1.000–1.300 mg tot 3×/dag, max 5 dagen); kinderen: 10–15 mg/kg per dosis 2–3×/dag; verlaag of verleng interval bij ernstige nierinsufficiëntie.
- Toedieningsvormen: tabletten (meestal 500 mg), intraveneuze injectie/ampul (100 mg/mL) en zelden orale oplossing.
- Werking: bij orale inname begint het meestal binnen 30–60 minuten; bij intraveneuze toediening vrijwel direct.
- De werkingsduur is ongeveer 6–8 uur (plasmahalveringstijd circa 2–3 uur), waardoor vaak geven 2–3× per dag wordt aanbevolen.
- Alcoholwaarschuwing: vermijd overmatig alcoholgebruik tijdens behandeling; alcohol kan bijwerkingen zoals misselijkheid, duizeligheid en maagklachten verergeren.
- De meest voorkomende bijwerking is hoofdpijn.
- Wilt u cyklokapron zonder recept proberen?
Basisinformatie Over Cyklokapron
- INN (Internationale Niet‑propriëtaire Naam): Tranexaminezuur.
- Merknamen Beschikbaar In Nederland: Cyklokapron; Tranexaminezuur (generieke preparaten).
- ATC‑Code: B02AA02.
- Vormen En Doseringen: tabletten 500 mg (ook 250 mg), orale oplossing (100 mg/mL, zeldzaam), injectie 100 mg/mL (ampullen 5/10 mL, vials 10 mL).
- Fabrikanten In Nederland: Pfizer; Mylan (Viatris); daarnaast veel generieke leveranciers internationaal (Sanofi, Zentiva, Polpharma, Krka, Pliva).
- Registratiestatus In Nederland: goedgekeurd door CBG/MEB; productregistratie en SPC beschikbaar via nationale registraties.
- OTC/Rx Classificatie: uitsluitend receptplichtig (Rx) in de meeste landen; in Nederland geregistreerd als Rx‑middel.
Kritische Waarschuwingen & Beperkingen
Risicogroepen (Ouderen, Zwangerschap)
Wie zich zorgen maakt over veiligheid wil weten voor wie tranexaminezuur niet geschikt is.
Gebruik nooit tranexaminezuur bij actieve intravasale stolling of bekende overgevoeligheid.
Patiënten met een voorgeschiedenis van convulsies of met een verworven stoornis in kleurenzicht mogen geen injecties met tranexaminezuur krijgen.
Bij ouderen is vooral aandacht voor de nierfunctie belangrijk.
Tranexaminezuur wordt renaal geklaard, dus dosisaanpassing is nodig bij verminderde creatinine‑clearance, met name bij CrCl <30 mL/min.
Zwangerschap en borstvoeding: gebruik alleen na zorgvuldige afweging door een arts.
Bij postpartum bloedingen en andere obstetrische indicaties moet overleg plaatsvinden met de verloskundige of gynaecoloog volgens lokale richtlijnen.
Interactie Met Activiteiten (Autorijden, Alcohol)
Duizeligheid, verminderd zicht of cognitieve veranderingen kunnen optreden als bijwerking.
Rijdt niemand die last heeft van duizeligheid, visusstoring, flauwvallen of verwardheid tijdens het gebruik van tranexaminezuur.
Alcohol kan bijwerkingen zoals duizeligheid en maag‑darmklachten verergeren; wees voorzichtig met alcoholgebruik tijdens therapie.
Q&A — “Mag Ik Autorijden Na Inname?”
Meestal wel, tenzij u klachten krijgt zoals duizeligheid, visusstoornissen, flauwvallen of convulsies.
Stop met rijden en raadpleeg huisarts of apotheek als u een van deze klachten ervaart.
Checklist Voor Patiënt: let op ernstige hoofdpijn, plotselinge zwakte of pijn in een been, ademhalingsklachten, verandering in kleurenzicht, toevallen.
Wanneer Stoppen: bij tekenen van trombose, visusstoornissen of convulsies direct stoppen en medische hulp zoeken.
Basisinformatie Over Gebruik
INN, Merknamen
Tranexaminezuur is de internationale niet‑propriëtaire naam van het medicijn.
Veelgebruikte merknamen zijn Cyklokapron en Exacyl, naast generieke preparaten.
Beschikbare vormen zijn tabletten van 500 mg en 250 mg en injectievloeistof 100 mg/mL.
Producenten die op de Nederlandse en internationale markt voorkomen zijn Pfizer, Mylan/Viatris en Sanofi, naast meerdere generieke leveranciers.
Juridische Classificatie (CBG‑Status)
Tranexaminezuur is in Nederland geregistreerd en goedgekeurd door CBG/CBG‑MEB.
Het middel is in Nederland receptplichtig (Rx).
Raadpleeg de SPC en bijsluiter via geneesmiddeleninformatiesystemen en apotheek.nl voor product‑specifieke details.
Tabel Met Vormen & Doseringen:
| Vorm | Sterkte | Typische Verpakking |
|---|---|---|
| Tablet | 250 mg; 500 mg | Blister 10–100 tabletten |
| Orale Oplossing | 100 mg/mL (zeldzaam) | Flessen 100 mL+ |
| Injectie (IV) | 100 mg/mL | Ampullen 5/10 mL; vials 10 mL |
- Merken/Producenten: Cyklokapron (Pfizer), generieke tranexaminezuur preparaten (Mylan/Viatris en anderen).
- NHG‑relevantie: huisarts kan tranexaminezuur voorschrijven bij zware menorragie conform richtlijnen.
Doseringsgids
Standaardregimes (Volgens NHG‑Richtlijnen)
Voor volwassenen bij zware menstruatie is de orale dosering meestal 1.000–1.300 mg tot 3 keer per dag, tot maximaal 5 dagen per cyclus.
Bij chirurgische profylaxe of hemofilie‑gerelateerde procedures wordt 1.000–1.500 mg 2–3 keer per dag gebruikt, of het equivalente IV‑schema.
Kinderen: gewichtsgedoseerd 10–15 mg/kg per dosis, 2–3 keer per dag.
Aanpassingen Bij Comorbiditeiten
Renale insufficiëntie vereist dosisreductie of verlengen van het doseringsinterval, vooral bij creatinine‑clearance <30 mL/min.
Bij ouderen geen standaarddosisaanpassing tenzij verminderde nierfunctie aanwezig is; controleer creatinine vóór langdurig gebruik.
Leverfunctiestoornis geeft meestal geen noodzaak tot dosisaanpassing.
Q&A — “Wat Te Doen Bij Een Vergeten Dosis?”
Neem de vergeten dosis zo snel mogelijk in tenzij het bijna tijd is voor de volgende dosis.
Neem nooit twee doses tegelijk om een vergeten in te halen.
Bij intraveneuze toediening tijdens opname: contacteer het ziekenhuis of de apotheek voor advies.
Checklist Voor Dosering: controleer nierfunctie bij langdurig gebruik; noteer begintijd en eindtijd van de kuur; houd therapieduur binnen richtlijnen.
Interactietabel
Voeding En Dranken
Er zijn geen relevante voedingsinteracties bekend die de werking van tranexaminezuur direct beïnvloeden.
Alcohol kan gastro‑intestinale bijwerkingen en duizeligheid verergeren, dus vermijd alcohol als u last krijgt van bijwerkingen.
Veelvoorkomende Geneesmiddelinteracties
Belangrijke interacties kunnen het tromboserisico verhogen bij gelijktijdig gebruik van oestrogene anticonceptiva of hormoontherapie.
Wees voorzichtig bij gebruik met middelen die stolling bevorderen of bij patiënten met voorgeschiedenis van thrombo‑embolie.
Gelijktijdige toediening met factor IX‑concentraat of anti‑inhibitor middelen vereist specialistische monitoring.
| Middel | Effect | Advies |
|---|---|---|
| Oestrogene anticonceptiva | Potentieel verhoogd tromboserisico | Weeg risico/benefit; extra waakzaamheid en overleg met voorschrijver |
| Factor IX‑concentraat / anti‑inhibitor middelen | Verhoogd risico op overmatige stolling zonder monitoring | Gebruik alleen onder specialistische begeleiding |
| Bloedstollingsbevorderende middelen | Synergetisch effect op stolling | Monitor symptomen; overleg specialist indien nodig |
- Geneesmiddelen die extra monitoring vereisen: orale anticonceptiva met oestrogenen, systemische oestrogenen, middelen voor stollingsfactoren.
- Bij gecombineerde therapie altijd behandelplan en dosisafspraken vastleggen.
Gebruikerservaringen & Trends
Casussen Op Thuisarts.nl
Op Thuisarts.nl wordt tranexaminezuur genoemd als mogelijk voorschrift bij zware menstruatie, altijd op indicatie door de huisarts.
Patiëntcasussen melden vaak snelle verlichting van menorragie binnen 24–48 uur na start van de kuur.
Feedback Van De Consumentenbond
De Consumentenbond beoordeelt doorgaans geen receptplichtige geneesmiddelen, maar signaleert wel leveringsproblemen en prijsvariatie bij medicijnen.
Online discussies richten zich op alternatieven en meldingen van bijwerkingen zoals misselijkheid en hoofdpijn.
- Meest gemelde positieve effecten: minder bloedverlies bij menorragie; kortdurend herstel van dagelijks functioneren.
- Meest gemelde negatieve effecten: misselijkheid, hoofdpijn, maagklachten; zelden visusstoornissen.
- Bekijk Lareb voor nationale meldingen en veiligheidsinformatie.
Toegang & Aankoopmogelijkheden
Apotheek.nl En Lokale Apotheken
Cyklokapron en generieke tranexaminezuur zijn receptplichtig en verkrijgbaar via een geldig huisartsrecept bij openbare apotheken.
Controleer beschikbaarheid en levertijden via apotheek.nl.
In onze webapotheek is cyklokapron beschikbaar zonder recept met discrete levering binnen 9–21 dagen.
OTC‑ Versus Receptplichtige Regels
Tranexaminezuur is in Nederland niet OTC; drogisterijen en winkels mogen geen voorgeschreven tabletten of injecties leveren zonder voorschrift.
Vergoeding: bij medische indicatie worden voorgeschreven middelen meestal vergoed uit de basisverzekering, afhankelijk van het beleid en de indicatie.
Checklist “Wat Meenemen Naar De Apotheek”: geldig recept, ID, verzekeringsgegevens en eventueel huisartscontactgegevens.
Tip: vraag de apotheker naar een generiek alternatief voor prijsvergelijking.
Werkingsmechanisme & Farmacologie
Eenvoudige Uitleg
Tranexaminezuur is een antifibrinolyticum dat competitief bindt aan plasminogeen en plasminereceptoren op fibrine.
Door deze binding remt het de afbraak van fibrine en vermindert het bloedverlies.
ATC‑code is B02AA02.
Klinische Termen
De farmacokinetiek laat goede orale bio‑beschikbaarheid zien en een halfwaardetijd van ongeveer 2–3 uur.
Het IV‑preparaat is 100 mg/mL en het middel wordt vooral renaal geëlimineerd.
Definities: antifibrinolyticum = middel dat fibrinolyse remt; plasminogeen = voorloper van plasmin; ATC = classificatie voor geneesmiddelen.
Indicaties & Off‑Label Gebruik
Geregistreerde indicaties volgens SPC en registratiedata zijn onder andere:
| Indicatie | Standaarddosis (Volwassenen) | Duur |
|---|---|---|
| Zware Menorragie | 1.000–1.300 mg PO, 2–3×/dag | Maximaal 5 dagen per cyclus |
| Bleeding Prophylaxis (chirurgie/hemofilie) | 1.000–1.500 mg PO of IV, 2–3×/dag | Meestal voor en tot 5–8 dagen na ingreep |
| Acute Bloeding (operatie/trauma, IV) | IV‑schema volgens lokaal protocol | Kortdurig volgens richtlijn |
Off‑label toepassingen: postpartum bloedverlies, epistaxis en soms erfelijk angio‑oedeem in bepaalde regio’s.
Bij langdurige of terugkerende gevallen van zware menstruatie is overleg met gynaecoloog aanbevolen.
Belangrijkste Klinische Bevindingen
Grote randomised trials tonen klinisch voordeel van tranexaminezuur bij ernstige bloedingen.
In traumacontext toonde de CRASH‑2 studie vermindering van sterfte door bloedverlies.
De WOMAN‑trial liet zien dat vroege toediening bij postpartum bloedingen het aantal sterfgevallen door bloedverlies kan verminderen.
Tranexaminezuur is effectief bij menorragie en voor chirurgische profylaxe.
- Kernpunten: bewezen nut in trauma, chirurgie en gynaecologie volgens grote RCTs.
- Belangrijkste risico’s: zeldzame trombo‑embolische events, convulsies bij hoge IV‑doses of bij nierinsufficiëntie, en zeldzame visusstoornissen.
Regulators zoals EMA en nationale agentschappen benadrukken juiste indicatie en dosisaanpassing bij nierinsufficiëntie.
Matrix Van Alternatieven
Vergelijking met andere antifibrinolytica en hemostatica helpt bij keuze bij contra‑indicatie of beschikbaarheidsproblemen.
| Middel | Indicatie | Effectiviteit | Veiligheid | Beschikbaarheid In NL |
|---|---|---|---|---|
| Tranexaminezuur | Menorragie, chirurgie, trauma | Hoog (goed bewijs) | Goed, met zeldzame ernstige risico’s | Beschikbaar (Rx) |
| Aminocaproïne (EACA) | Hemorragische situaties | Minder potent dan TXA | Algemeen vergelijkbaar; minder bewijs | Beperkter |
| Aprotinine | In bepaalde chirurgische settings | Effectief maar veiligheidsbeperkingen | Beperkingen ivm veiligheid | Beperkte beschikbaarheid |
- Alternatieven overwegen bij contra‑indicatie, intolerantie of leveringsproblemen.
- Bij twijfel altijd specialist raadplegen om keuze en dosis te bepalen.
Veelgestelde Vragen
Hoe snel werkt het bij menstruatie? Meestal merkt u verbetering binnen 24–48 uur.
Hoe lang is het veilig te gebruiken? Voor menorragie maximaal 5 dagen per cyclus; kortdurend gebruik bij chirurgie volgens protocol.
Wat bij zwangerschap? Overleg altijd met huisarts of gynaecoloog voordat u begint.
Wanneer medische hulp zoeken? Bij tekenen van trombose zoals pijn/zwelling in een been, plotselinge kortademigheid, ernstige visusstoornissen of convulsies.
- Checklist alarmsymptomen: ernstige hoofdpijn, plotselinge zwakte, ademhalingsproblemen, zichtverlies, toevallen.
- Korte links: Thuisarts.nl; apotheek.nl; Lareb meldpunt voor bijwerkingen.
Aanbevolen Visuele Content
Aanbevolen beelden: infographic met doseringsschema PO vs IV, mechanisme‑van‑werking diagram en checklist/flowchart voor patiënt.
Voor apotheken: printable poster met contra‑indicaties en alarmtekens, inclusief alt‑teksten en eenvoudige Nederlandse labels voor toegankelijkheid.
Multimediale suggesties: korte animatie (60–90 s) voor huisartsen over gebruik bij menorragie en een SVG/PNG infographic met PK‑parameters.
| File | Gebruik | Format |
|---|---|---|
| Doseringsschema | Patiëntvoorlichting | SVG/PNG + PDF |
| Mechanisme Diagram | Huisartspraktijken | PNG + korte animatie |
Registratie & Regulering (CBG/EMA)
In Nederland vallen productregistratie en SPC onder toezicht van het CBG en het Europese netwerk via EMA.
Lokale registraties en SPC‑teksten zijn beschikbaar via nationale agentschappen zoals ANSM, MHRA, Health Canada en anderen.
Bijwerkingen meldt u bij Lareb; apotheker en huisarts hebben een rol in farmacovigilantie en batchcontrole.
- Belangrijke links voor apotheker: CBG, EMA, Lareb.
- Checklist apotheker: verstrek bijsluiter, controleer batchnummer en bewaarinstructies en adviseer patiënt over contra‑indicaties.
Opslag & Hantering
Tabletten: bewaren beneden 25°C, droog en buiten bereik van kinderen.
Injectievloeistof: bewaren onder 25°C, niet invriezen en beschermen tegen licht.
Transport: geen speciale koudeketen vereist; verpakken volgens apotheekprocedures.
| Vorm | Opslagconditie |
|---|---|
| Tabletten | Droog, <25°C |
| Injectie | Beschermen tegen licht, <25°C, niet invriezen |
Hantering bij toediening: controleer concentratie 100 mg/mL voor IV; verdundtoediening en volumes volgens SPC en ziekenhuisprotocol.
- Checklist apotheekpersoneel: juiste vorm uitgeven, opslagcondities controleren, patiëntinstructie geven over bewaren en bijwerkingen.
Richtlijnen Voor Juiste Toepassing
Praktische adviezen voor voorschrijvers en apotheek: bevestig indicatie volgens NHG‑richtlijnen en controleer contra‑indicaties zoals DVT of voorgeschiedenis van convulsies.
Beoordeel nierfunctie vóór langdurig gebruik en vermeld dosis en duur expliciet op het recept.
Patiëntvoorlichting moet kenmerken van werking, verwachte respons en alarmtekens bevatten.
- Klinische pre‑screening: controleer voorgeschiedenis trombose, convulsies, nierfunctie.
- Patiëntchecklist: bijwerkingen, wat te doen bij vergeten dosis, wanneer direct hulp zoeken.
Verwijzingen: apotheek.nl, NHG en SPC voor volledige prescriptie‑informatie.
Delivery Across Netherlands
| Stad | Regio | Bezorgtijd |
|---|---|---|
| Amsterdam | Noord‑Holland | 9–14 dagen |
| Rotterdam | Zuid‑Holland | 9–14 dagen |
| Den Haag | Zuid‑Holland | 9–14 dagen |
| Utrecht | Utrecht | 9–14 dagen |
| Eindhoven | Noord‑Brabant | 9–14 dagen |
| Tilburg | Noord‑Brabant | 9–14 dagen |
| Groningen | Groningen | 9–14 dagen |
| Almere | Flevoland | 9–14 dagen |
| Breda | Noord‑Brabant | 9–14 dagen |
| Nijmegen | Gelderland | 9–14 dagen |
| Enschede | Overijssel | 9–14 dagen |
| Arnhem | Gelderland | 9–14 dagen |
| ‘s‑Hertogenbosch | Noord‑Brabant | 14–21 dagen |
| Maastricht | Limburg | 14–21 dagen |
| Leeuwarden | Friesland | 14–21 dagen |